Hofke van Roosendael

  • Bereikbaarheid

    Openingsuren: van 12 tot 17 uur

  • Adres

    Terlindenhofstraat 265, 2170 Merksem

Inkompoort hofke van Roosendael. Centraal een trapgevel en 2 torentjes.

In goede handen

Sinds 1972 is het Hofke van Roosendael de thuishaven van de Koninklijke Heemkring van Merksem. Onder implus van gemeentesecretaris Jozef Sterkens werd de vereniging op 15 juli 1939 opgericht. Hoewel de Tweede Wereldoorlog de werking al snel doorkruiste en het verzamelde materiaal verloren ging bij de verwoesting van het gemeentehuis, bleef de harde kern actief. In 1949 nam het Heemkundig Genootschap een nieuwe start. Tot vandaag blijft het doel ongewijzigd: de plaatselijke geschiedenis en alles wat ermee verband houdt bestuderen en beter bekend maken. Vanuit het Hofke bouwde de Heemkring een documentatiecentrum en museum uit. Vandaag houdt het vrijwilligersteam zich onder meer bezig met het digitaliseren van de archieven. Het gaat om meer dan 35.000 foto's, meer dan 30.000 rouwbrieven, enkele honderdduizenden gedachtenisprentjes en meer dan 100.000 documenten van diverse aard.

Van De Kyckuyt tot Hof van Roosendael

Het Hof van Roosendael is het overgebleven poortgebouw van een historisch domein dat oorspronkelijk bekend stond als "De Kyckuyt". Op het einde van de 15de eeuw bevond zich hier het speelhuis "De Helle". Dat werd tijdens het beleg van Antwerpen door Farnese in 1585 volledig verwoest. Volgens de overlevering werd het in 1609 heropgebouwd. Het huidige poortgebouw kwam er in 1632.


Kasteeltje met hoektoren in rode baksteen, zwarte leien daken en gracht errond.
Poortgebouw hofke van Roosendael met ervoor 3 fietsers.

Een naamgever uit Antwerpen

Toen de Antwerpse grootaalmoezenier Theodoor van Roosendael in 1691 eigenaar werd, gaf hij het domein zijn naam. Boven de poort liet hij het familiewapen Van Roosendael-Courtois aanbrengen. Na verschillende eigenaars kwam het hof in 1924 in handen van de gemeente Merksem.

Een erfgoedplek voor Merksem

Na een grondige restauratie in 1933-1934 werd het domein ingericht als muziekacademie. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het achterliggende kasteel zwaar beschadigd en later afgebroken. Het poortgebouw bleef bewaard en bood achtereenvolgens onderdak aan de tekenschool van Merksem en, sinds 1972, aan de Heemkring van Merksem. Van hieruit wordt het lokale verleden onderzocht, bewaard en gedeeld. Het Hofke van Roosendael is vandaag niet alleen een beschermd monument, maar ook een levendige erfgoedplek waar de geschiedenis van Merksem verder leeft.


Poortgebouw hofke van Roosendael
Rode bakstenen muur rond het Hofke van Roosendael met zicht op hoog gras en bomen achter de muur.
Portret van een oudere dame met kort blond haar

Vrijwilligers gezocht

Wij zoeken nieuwe medewerkers voor diverse taken binnen onze werking, zoals:

  • archivering
  • digitalisering
  • opzoekwerk
  • onthaal bezoekers

Op termijn zoeken wij ook medewerkers voor bestuursfuncties.

Interesse?

Neem dan contact op: liasomers.kkvhm@gmail.com

VRIJ BEZOEK

Bezoek Hofke van Roosendael

Op zondag13september2026
Zijaanzicht van het hofke van Roosendael. Zicht op de hoek van het gebouw met een toren en errond een gracht
Op de hoogte blijven van Open Monumentendag en ander erfgoednieuws?

Schrijf je in voor de nieuwsbrief van Onroerend Erfgoed stad Antwerpen